“Ik ben gewoon een controlefreak.” “Ik kan het nu eenmaal niet loslaten.” Ik hoor ondernemers dit vaak over zichzelf zeggen, meestal met een lichte verontschuldiging erbij. Alsof het een karaktereigenschap is die ze nu eenmaal moeten accepteren. Maar in bijna elke situatie die ik van dichtbij heb gezien, is het geen karaktertrek. Het is een gebrek aan georganiseerd eigenaarschap.
In de beginjaren van een bedrijf doet de oprichter noodgedwongen alles zelf. Er is niemand anders. Dat is geen probleem, dat is de realiteit van een klein bedrijf. Het probleem ontstaat later, wanneer het bedrijf groeit, er mensen bijkomen, en niemand ooit bewust heeft besloten welke beslissingen voortaan ergens anders horen te liggen. De gewoonte van ’alles zelf doen’ verdwijnt niet vanzelf. Die moet actief worden afgebouwd, en dat gebeurt zelden vanzelf.
Het is een structuurvraag, geen wilskrachtvraag
Loslaten wordt vaak gepresenteerd als een kwestie van willen: leer te vertrouwen, geef ruimte, doe een stap terug.
Maar wie neemt een beslissing daadwerkelijk over als er nooit is vastgelegd dat die beslissing niet langer bij u hoort?
Er is niemand die ’m mag nemen en dus komt hij, via een omweg, toch weer bij u terecht. Dat voelt als niet kunnen loslaten. Het is eigenlijk: er is nooit iets georganiseerd om los te laten naar.
Wat er wel voor nodig is
Niet meer regels, maar meer duidelijkheid: wie neemt welke beslissing, op basis van welke informatie, en wat gebeurt er als die persoon een keer een verkeerde inschatting maakt?
Zodra dat concreet is belegd, niet in een beleidsdocument, maar in de dagelijkse praktijk. Dan verdwijnt de noodzaak om alles zelf te blijven doen vanzelf. Niet omdat u opeens meer vertrouwen heeft, maar omdat er nu daadwerkelijk iemand anders is die het kan overnemen.
Dit is precies waar de derde vraag uit mijn werkwijze om draait: wie neemt de beslissingen in uw organisatie eigenlijk echt? Bekijk de andere vragen op de pagina Werkwijze, of laat uw nummer achter voor een goed gesprek.
